สุรินทร์ sacit สืบสานคุณค่างานผ้าทอโบราณถิ่นอีสานใต้จากภูมิปัญญาอันทรงคุณค่าฝีมือครูศิลป์ของแผ่นดิน ครูช่างศิลปหัตถกรรม :

สุรินทร์ sacit สืบสานคุณค่างานผ้าทอโบราณถิ่นอีสานใต้จากภูมิปัญญาอันทรงคุณค่าฝีมือครูศิลป์ของแผ่นดิน ครูช่างศิลปหัตถกรรม :

วันอังคารที่ 20 กันยายน 2565 การจัดกิจกรรมนำคณะผู้บริหารและสื่อมวลชนเดินทางลงพื้นที่ศึกษางานศิลปหัตถกรรมไทยในถิ่นอีสานใต้ ณ จังหวัดสุรินทร์ ครั้งนี้ sacit ได้รวบรวมสุดยอดงานผ้าทออันวิจิตรงดงามและทรงคุณค่า โดยฝีมือครูศิลป์ของแผ่นดิน และครูช่างศิลปหัตถกรรม ได้แก่ งานผ้าโฮลโบราณ  ผ้ายกทองโบราณ และผ้าซิ่นตีนแดง อีกทั้งยังเปิดโอกาสให้สื่อมวลชนได้ชื่นชม เรียนรู้วิธีการ เทคนิค การสร้างสรรค์ผลงานที่เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นที่นับวันหาดูได้ยากแล้วในปัจจุบันไปเผยแพร่ให้ประชาชนได้รับรู้และเกิดความรักและชื่นชม รวมทั้งเกิดภาคภูมิใจในภูมิปัญญาและคุณค่าอันงดงามของหัตถศิลป์ไทย

งานผ้าโฮลแบบโบราณ ของครูสุรโชติ ตามเจริญ อายุ 57 ปี 58 หมู่ที่ 8 บ้านนาตัง ต.เขวาสินรินทร์ อ.เขวาสินรินทร์ จ.สุรินทร์ครูศิลป์ของแผ่นดินศิลปิน มรดกอีสานสาขาทัศนศิลป์(หัตตกรรมผ้าทอ) ปี 2559 ผู้อนุรักษ์การทอ ผ้าโฮลแบบโบราณด้วยภูมิปัญญาชาวไทยเชื้อสายเขมรที่มีความชำนาญในการมัดลายและการย้อมสีจากธรรมชาติ ผสานกับภูมิปัญญาดั้งเดิมที่ช่วยให้สีติดสวยโดยใช้ครั่งย้อมร้อนใส่ใบเหมือดแอ ใบชงโคใบมะขามสีเหลือง ย้อมด้วยมะพูดผสมกับแก่นเข จนได้เป็นสีเหลืองทองอร่ามตา และย้อมครามด้วยวิธีย้อมเย็นทำให้ยังคงรักษาเอกลักษณ์ของผ้าโฮลที่มีสีสดสวย และลวดลายมัดหมี่ที่โดดเด่นของภาคอีสานโดยรักษาเอกลักษณ์ของลวดลายกรวยเชิงลายหมาแหงน ลายปะกากะตึบเครือ ลายดอกทับทิม และลายพุ่มข้าวบิณฑ์ ไว้ได้อย่างสมบูรณ์

จากนั้นคณะผู้บริหารและสื่อมวลชนได้เดินทางไปศึกษาองค์ความรู้การทํางานผ้ายกทองโบราณ ของครูวีรธรรม ตระกูลเงินไทย ครูศิลป์ของแผ่นดิน ปี 2554 บ้านท่าสว่าง ต.ท่าสว่าง อ.เมือง จ.สุรินทร์ ผู้นำความรู้การออกแบบลวดลายไทยและลวดลายชั้นสูงแบบราชสำนักโบราณมาประยุกต์ผสมผสานเข้ากับการทอแบบพื้นบ้านภูมิปัญญาดั้งเดิมของบรรพบุรุษ ฟื้นฟูภูมิปัญญาการทอผ้าด้วยทอมือ และการย้อมไหมด้วยสีจากวัสดุธรรมชาติ จนสามารถจัดตั้งเป็นกลุ่มทอผ้า “จันทร์โสมา” รังสรรค์ เป็นผ้ายกทองที่มีลวดลายสวยงามอย่างน่ามหัศจรรย์แลเทคนิคการทอผ้าที่เป็นเอกลักษณ์สร้างชื่อเสียงโด่งดังไปทั่วโลกรวมถึงการเลือกเส้นไหมน้อยที่เล็กและเบาบางนำมาผ่านกรรมวิธีการฟอก แล้วย้อมด้วยสีธรรมชาติ ในแม่สีหลัก 3 สี คือ สีแดงจากครั่งสีเหลืองจากแก่นแก แล, เปลือกประโหด, เปลือกทับทิม และสีครามจากต้นคราม และยังได้คิดคันปรับปรุงให้สีธรรมชาติที่สดใส มีเฉดสีหลากหลายขึ้น อีกทั้ง คิดค้นเทคนิคการย้อมสีครามขึ้นใหม่ และได้รับการยอมรับว่าเป็นสีครามที่สวยที่สุดเฉดสีหนึ่งในการย้อมสีธรรมชาติอีกด้วย

สถาบันส่งเสริมศิลปหัตถกรรมไทย (องค์การมหาชน) หรือ  sacit มีภารกิจในการสืบสานงานศิลปหัตถกรรมไทยถือเป็นมรดกทางวัฒนธรรมอันทรงคุณค่าของชาติ ที่มีกระบวนการสร้างสรรค์งานผ่านช่างฝีมือที่มีความรู้ ความชำนาญจากรุ่นสู่รุ่น หากแต่ความรู้เหล่านี้ไม่ได้มีการเก็บรวบรวมไว้ให้เป็นรูปธรรมก็อาจจะลบเลือนและสูญหายไปตามกาลเวลา โดยที่ผ่านมา sacit เล็งเห็นถึงความสำคัญต่อการสืบสานและรักษาภูมิปัญญาและเทคนิคเชิงช่างชั้นครูให้คงอยู่คู่กับแผ่นดินไทย ได้ดำเนินการลงพื้นที่ทั่วประเทศเพื่อเฟ้นหาช่างฝีมือที่มีความรู้ความสามารถในงานหัตถศิลป์ไทยอันทรงคุณค่า นำมายกย่องเชิดชูเกียรติเป็นครูศิลป์ของแผ่นดิน ครูช่างศิลปหัตถกรรม และทายาทช่างศิลปหัตถกรรม ซึ่งจะเป็นอีกช่องทางหนึ่งในการเผยแพร่คุณค่าความเป็นไทยในงานศิลปหัตถกรรม ไปสู่ผู้สนใจในงานศิลปหัตถกรรมทั้งเยาวชนและประชาชนได้รู้จักอย่างกว้างขวาง ตลอดจนเป็นการเก็บรักษาข้อมูลภูมิปัญญางานศิลปหัตถกรรมไทยชั้นครูเหล่านี้ไว้เป็นแหล่งองค์ความรู้เพื่อถ่ายทอดแก่คนรุ่นหลัง

sacit มีเป้าหมายสำคัญในการสืบสานองค์ความรู้งานศิลปหัตถกรรมไทยจากผู้สร้างสรรค์งานศิลปหัตถกรรมไทยไปยังกลุ่มคนรุ่นใหม่และสังคมไทย โดยมีการจัดเก็บและรวบรวมข้อมูลองค์ความรู้ในรูปแบบ sacit Archive ที่ครอบคลุมงานศิลปหัตถกรรมไทยกว่า 3,000 รายการ ในกลุ่มเครื่องทอ เครื่อง จักสาน เครื่องไม้ เครื่องดิน เครื่องโลหะ เครื่องกระดาษ เครื่องหนัง เครื่องรัก รวมถึงเครื่องอื่นๆ อาทิ งานเทริดมโนราห์ งานกระจกเกรียบ เป็นต้น เพื่อรองรับความต้องการของผู้ประกอบการ ผู้ผลิต นักออกแบบ นักเรียน นักศึกษา ที่ต้องการใช้ประโยชน์ในการศึกษาค้นคว้าและวิจัย หรือนำข้อมูลองค์ความรู้ไปใช้พัฒนาตนเองและผลิตภัณฑ์ช่วยสร้างโอกาส สร้างเครือข่าย สร้างรายได้ ตลอดจนผลักดันให้ sacit เป็นศูนย์กลางองค์ความรู้และอนุรักษ์สืบสานคุณค่างานศิลปหัตถกรรมไทย (Art and Craft Center) และการนำงานศิลปหัตถกรรมไทยมาต่อยอดเชิงพาณิชย์ เพื่อให้ชุมชนเกิดความกินดีอยู่ดีอย่างยั่งยืนต่อไป

/อมรรัตน์ ศรีบุญเรือง /ภาพ/ข่าว/บุญเรือง เกษรจันทร์/สุรินทร์/รายงาน/

Related posts